четверг, 11 декабря 2014 г.

Смерць паэта

На стале 4 кубачкі. Чатыры. Збоку кніжка. Я ў слухаўках, але музыкі няма. Я быццам бы закрываюся ад шуму наваколля, ад шуму жыцця, каб проста сядзець у сваіх слухаўках і насалоджвацца момантам. Гудзе кампутар. Гудзе галава. Чытаў блог хлопчыка, які паехаў туды, дзе быў я. І тут неяк не вельмі дарэчы стала зайздрасна. Чаму? Было ж пофіг. У цябе быў твой час. І ў свой час ты таксама файна вандраваў. Але ў суседа трава яскрава-зялёная, а ў цябе зараз цёмная яна. Шэрая.

Ды й наогул ты любіш снег.
А я не люблю выбар.
У мяне раздваенне асобы.

Паэт загінуць павінен.
Паэту памерці не грэх.
Ці з даху яго трэба скінуць,
Ці кідуць на дах для ўцех.

Паэт не істотна згінае.
Паэта не бачыць ніхто.
Паэт у табе памірае.
А з ім памірае ўсё.

Падумайце, колькі паэтаў
У кожнай чуллівай душы
Страляйце, паліце іх мэты
Стварайце вы мары свае

Забудзьце, чаму вас вучылі
Цяпер не істотна нішто
Празаік у вас не загіне
Аддайце празаіку ўсё.

памрэ ваш паэт бы сабака
празаік не можа не жыць
бадзяжная вашая срака
на месцы ўжо не ўсядзіць.

Напэўна, сядзець на месцы ўжо не трэба. Трэба рухацца наперад, угору, станавіцца лепш. Толькі не марнуй час. Стаў мэты. Дасягай. Не губляй час. Стаў мэты. Дасягай.
Дасягай.
Дасягай.

суббота, 22 ноября 2014 г.

Last Christmas

Два кубачкі ад гарбаты на стале. Мароз застаецца са мною чырванню на шчоках. Той момант, калі ўздым у душы, зімовы, сапраўдны ўздым. Нібыта нейкай энергіяй мяне напаўняе гэты час. "Завіруха", "Last Christmas", "Снегопад-снегопад". Каток, елка, гірлянды. У гэтым годзе я не чакаю цуда. Ён сам прыходзіць да мяне.
Зімовы лес. Калісьці хадзіў на лыжах, рабіў кола па лесе і вяртаўся. Чырвань на шчаках, прамерзлы, але здаровы. Адаграешся пад грубай. Сушыш шкарпэткі. П'еш гарбату, намінаеш катлеты з бульбай. А якая ж смачная паляндвіца ўзімку!
Толькі гэта ў мінулым. І я не шкадую, бо й зараз радуюся гэтай пары, хоць і па-іншаму.
Выйсці і бадзяцца. Спяваць. Як гэта звычайна для нас, але ў той жа час кожным разам па-новаму. Чамусьці песень новых Яны нам не напісалі. Так, ёсць некалькі, ды мала. Хочаш, будзе святло? Хочаш, будзе цемра? З песняю ці без, напэўна, гэтае адчуванне застанецца. Цела можа змяніцца, вобразы, што трывожаць, зменяцца дакладна, але ніяк не зменіцца адчуванне нейкага цуду. Ён ёсць, і ён ёсць там, дзе ёсць мы, разам ці паасобку. Кожным разам ён чакае нас у новым абліччы. У новай кнізе, у новай песні, у новай працы, у новым месцы жыхарства.
Мяне цягне на вёску. Але то сум. Мяне цягнуць туды сумневы, мяне цягне туды гэтая незабыўная энергія лесу. Мяне цягнуць туды размовы людзей у більярдзе. Дым машыны ў гаражы. Музыка на fm-мадулятары.
Так, у гэтым горадзе таксама можа быць більярд, могуць спаць "машыны ў гаражы". І fm-мадулятары ў іх ці ў маім старым тэлефоне. Але яны спяць па-іншаму. Не, напэўна, сумна жыць у тым горадзе. Сумна, бо мала людзей, мала падзей. Можа, гэта як нашыя сустрэчы па тваіх словах. Можа, той горад цікавы толькі тады, калі сустрэчы з ім рэдкія? Не ведаю. Хочацца спыніць час і застацца на сваім 3-м курсе. Хоць ужо і 5-ы, ды ты кажаш, што не надта нешта змянілася ў параўнанні з 3-м. Можа, нашыя сустрэчы не змяніліся? Не, яны змяніліся. І я змяніўся разам з імі. Чалавек мае ўласцівасць змяняцца. І я змяняюся, і ты, і ўсе вакол. Толькі я хачу, каб адчуванне ў душы, вера засталася такой жа, якой яна была на 3-м.
Last Christmas. Я быў у бацькоў. Я радаваўся, насалоджваўся. Але жудаснае адчуванне часовасці ўсё псавала. Я ведаў, што пасля я  паеду і яшчэ паўгады буду бадзяцца па свеце. Цябе тады быць не магло.
Я не хачу быць часовым. Я хачу заставацца побач, каб ляцець у нікуды. Ляцець у нікуды. Ці нікуды не ляцець.
Не бойся, я нікуды не дзенуся. Я буду там, дзе мне ўсцішна. Дзе мая зіма. Дзе мой снег.

пятница, 21 ноября 2014 г.

Снег

Я ніколі не буду адзін. Кожны год асабіста для мяне выпадае снег. Ці не гэтым я матывую сябе заставацца ў гэтай краіне? Здавалася б, колькі прыгожых мясцінаў у свеце, але я абраў менавіта гэтую. Не, канешне, не адзін снег мяне тут трымае. Але тысячу розных фактараў, якія спляліся ў адзін, але снег нібыта вяршыня айсбергу.
Я прачнуўся. Усё ж-такі важны фактар, прачнуцца з думкай, што трэба некуды ісці і нешта рабіць. Сёння такога фактару няма. Проста дзень, якія часам (а апошнім часам і нярэдка) здараюцца ў студэнцкім жыцці. Я прачнуўся, мне няма чым заняцца. Канешне, можна пісаць гэты курсач, сэнсу ад якога абсалютна няма, а можа і ёсць, але мне прасцей думаць, што няма. Крытыкаваць прасцей, чым шукаць у дробязях нейкі плён.
Мне адзінока. Сумна ад думкі, што ты не паехаў нікуды. Ты не паехаў да бацькоў, да сям'і, а новай, сваёй сям'і ў цябе пакуль што няма. Так, канешне, ёсць дзяўчына, назавем яе Ленай. Леначка прыходзіць да мяне некалькі разоў на месяц, каб разбавіць маю адзіноту. Але які сэнс? У нас атрымліваецца пяшчотны сэкс, але пры гэтым адчування не-адзіноты няма. Я наогул не ведаю, як гэта адчуваць сябе несамотным, калі ты ў Менску. Гэты горад для мяне - горад задзіночання. Часам да мяне ў рэзідэнцыю (я так буду называць свой інтэрнат-"общагу") прыязджаюць менскія сябры, разбаўляюць сваю адзіноту з маёй, але ўсё роўна ў выніку я сяджу адзін і не ведаю, як жыць аднаму.
Наогул, цікавы такі перыяд у жыцці. Не ведаць, дзе будзеш у наступны год. Ты правучыўся ўжо амаль 4,5 гады у гэтым горадзе. Але што далей? Няма нейкага жадання працаваць на кагосьці. Чытаеш разумныя кнігі пра тое, як стаць багатым і як не залежаць ад працадаўцаў. Але пайсці і пачаць - цяжка. Ёсць нейкія навыкі, але кудысьці знікла жыццёвая энергія. Я шчыра спадзяюся, яна прачнецца ў бліжэйшыя месяцы.
Але нягледзячы на адзіноту і нявызначанасць, мяне чакае бліскучая будучыня. Я змагу, я дасягну чагосьці.
Мая сяброўка з філфаку аднойчы прывялка мяне ў прыклад на пары па літаратуры. Яны чыталі нейкі твор пра чалавека, які не мог вызначыцца. І тут раптам яна ўспомніла мяне, чалавека, які ўсё жыццё шукае канкрэтыкі. Так, я шукаю канкрэтыкі. Яна мне патрэбная ў адносінах, у працы, у месцазнаходжанні. Але калі разабрацца, без яе жыць цікавей. Ну падумайце, як жа файна не ведаць некаторых рэчаў. Ты не ведаеш, якая з дзяўчынак стане тваім лёсам. Тут пра выбар. Ты можаш сустракацца ўсё жыццё з адным чалавекам, а ў выніку апынецца, што раптам вы разыйдзецеся, і ты будзеш з іншым. Ну ці не цуд? Ну вось падумайце, у чым цуд падарунка? Менавіта ў тым, што ты не ведаеш, што табе дараць. Ты ведаеш, што гэты чалавек знайшоў для цябе нешта асаблівае, нешта такое, што табе спадабаецца, але не ведаеш, што гэта. Параўнайце, як у той жа час нецікава ведаць, што табе падараць. Цуд губляецца, разумееце?
Так і я. Іду на спатканне з новым чалавекам. І я хачу ведаць, што мне падарыць жыццё.
Заўважце, колькі адзінокіх людзей вакол? І я адзінокі, хоць звонку і не. Насамрэч, самота дапамагае. Самота раскрывае цябе. Калі ты нармальны чалавек, ты будзеш нармальным, незалежна ад таго, самотны ты ці не. Адзіноцтва раскрывае чалавека, паказвае яго сапраўдную сутнасць.
Я прачнуўся. Я іду на спатканне з ёю. Яна гатовая аддацца мне. Шчыра і да апошняга ўздыху. Але ці варты я таго? Эгаіст ува мне кажа "так, бо ты далёка не горшы варыянт, нават калі ты паступаеш няправільна". І сапраўды, падумаць толькі, колькі неверагодна жудасных, пачварных хлапцоў вакол. Ён можа быць мілы, звонку, а потым будзе расказваць сваім сябрам пра свае пахаджэнні. Я не расказваю. Я добры хлопчык, які шчыра клапоціцца, які добра вучыцца, які ведае, што правільна, а што не. Як такому не аддацца?
Як жа прыемна пазнаёміцца з чалавекам і закахацца! Праўда, з Леначкай у мяне такога не было. Леначка прыйшла ў маё жыццё нейкім своеасаблівым чынам, калі я быў расчараваны ў сабе. Я нават баяўся падыйсці да Леначкі, бо лічыў, што яна не ў маёй лізе, што такія, як я, не могуць знаёміцца з Леначкамі. Але гэта не так. Калі раптам нехта чытае мой расповед, не бойцеся падыходзіць да тых, хто падаецца недасягальным. Часам можа пракаціць. А часам і не. Напрыклад, да маіх 22-гадовых сябровак, якія працуюць, падкатвалі васьмікласнікі. Тут ужо перабор. Але калі відавочна ты блізкі па ўзросце, не бойся. Можа пракаціць. У мяне, прынамсі, пракаціла. Дык вось, з Леначкай усё было інакш. Бо то ж Леначка, дзяўчынка няпростая.
Але Вераніка была простая. З Веранікай я пазнаёміўся сам. Яна прыйшла да мяне.
Ішоў снег. Наогул, у той год было шмат снегу. Ён валіў проста неверагодна моцны. Снег для мяне - маральны ўздым, снег для мяне - сезонная крыніца натхнення. Ён прыйшоўся ў тэму тады, шчыра. Веранічка была гатовая цалавацца са мной у той жа вечар, калі мы пазнаёміліся. І яна цалавалася. Гэта было неверагодна, бо Вераніка падавалася недасягальнай.
Так, сэксу тут не было. Але была матывацыя, я быў закаханы ў яе, напэўна. Яна была з Брэсту. З гораду, які таксама ў мяне асацыюецца з маральным уздымам. Была матывацыя - калі ты перамагаеш, ты едзеш на 2 тыдні ў гэты горад і маеш магчымасць сустракацца з Веранічкай, якая жылі ў гэтым горадзе.
Так у маім жыцці ўпершыню спалучылася перамога на прафесійным і любоўным фронце. Так атрымалася, так выйшла. Горад мне падабаўся, зрэдку прыязджаў да яе. Але пакуль што хопіць пра яе. Яна потым вырашыла не ехаць у Менск, ды й засталася ў Берасці. Цікава было б з ёю сустрэцца, глядзіш, можа б і нешта было б. Але тое ўжо мінулае і думак маіх не вартае (эга маё ўсур'ёз ужо не ўспрымае).
Дык вось. Дзяўчынкі дзяўчынкамі. Але й пытанне адзіноты яны не вельмі вырашаюць. Хочацца душэўнага спакою. А яго можна дасягнуць толькі ў лесе.
Але то Менск. І лесу тут няшмат. Але хоць выйдзі на вуліцу. Там не будзе самотна. Там будзе снег.